Czy kefir może korzystnie wpływać na zdrowie jelit?
Widać go na półkach sklepowych i w reklamach w mediach społecznościowych. Kefir – znany od 3000 lat napój fermentowany – stał się jednym z symboli zdrowego stylu życia i dietetycznych trendów. Gdy marketingowcy prześcigają się pomysłami, nauka próbuje za nimi nadążyć, a to, co ma do powiedzenia, może Cię zaskoczyć.
Dostęp do pracowników służby zdrowia
Znajdź tutaj swoją dedykowaną przestrzeń
O tym artykule
Autor
Rynek kefiru szybko rośnie. W 2030 r. ma być wart 2,78 mld dolarów. Polecają go influencerzy, a w supermarketach zajmuje całe półki.
Najnowszy przegląd badań tonuje jednak nastroje: gdy badacze zadali pytanie o faktyczny wpływ kefiru na naszą mikrobiotę, stan zdrowia jelit i równowagę metaboliczną, musieli uczciwie przyznać, że tak naprawdę ciągle nie wiemy.
Napój sprzed 3000 lat pod lupą nowoczesnej nauki
Na długo zanim powstało pierwsze laboratorium, kaukascy pasterze poddawali mleko fermentacji, aby otrzymać musujący, lekko kwaśny napój powstający dzięki tajemniczym „ziarnom kefirowym” – skupiskom bakterii i drożdży żyjących w żelowej strukturze.
Trzy tysiąclecia później naukowcy wreszcie zajrzeli do wnętrza tych ziaren i znaleźli tam tętniące życiem miasto w skali mikro:
- bakterie kwasu mlekowego,
- bakterie kwasu octowego,
- i drożdże współdziałające w procesie fermentacji.
Są wśród nich m.in. Lentilactobacillus kefiri i Saccharomyces cerevisiae – gatunki mikroorganizmów już wcześniej łączone z ekosystemem fermentowanego mleka.
Pojawia się więc nadzieja, że spożywanie tej żyjącej społeczności wraz z napojem wzbogaca naszą mikrobiotę, nasze jelita, jamę ustną i nasz wewnętrzny ekosystem, a być może też wpływa na immunologiczne, metaboliczne i zapalne reakcje naszego organizmu.
Jama ustna – miejsce, w którym działanie kefiru widać najlepiej
Spośród wszystkich bytujących w organizmie mikrobiot działanie kefiru najsilniej odczuwa ta, która zamieszkuje jamę ustną.
Cztery badania 1 przeprowadzone z udziałem dorosłych, dzieci noszących aparaty i dzieci leczących ubytki w zębach wykazały, że u pijących kefir występuje mniej Streptococcus mutans – głównego winnego próchnicy zębów, co sugeruje wpływ tego napoju na stan zdrowia jamy ustnej.
Można to zjawisko porównać do konkurencji o miejsce: wraz z kefirem do jamy ustnej wprowadzają się przyjazne mikroorganizmy pochodzące z żywności fermentowanej, zostawiając mniej przestrzeni dla tych potencjalnie szkodliwych. Jest jednak pewien haczyk: w badaniach tych mierzono tylko ilość bakterii w ślinie, a nie liczbę ubytków. To, czy przekłada się to na mniej wizyt u dentysty, wciąż pozostaje otwartym pytaniem.
Dieta psychobiotyczna: żywność fermentowana lub bogata w prebiotyki w celu zmniejszenia stresu?
Jelita – historia, która wciąż się pisze
W jelitach obraz jest dużo mniej jednoznaczny.
Niektóre badania sugerują niewielkie korzyści: u kobiet dotkniętych wielogruczołowym zespołem metaboliczno-jajnikowym (poprzednio zwanym zespołem jajników policystycznych) zaszła zmiana profilu mikrobioty, chorzy na zapalenie jelit zgłaszali poprawę samopoczucia, a u krytycznie chorych pacjentów wystąpiły pierwsze oznaki zdrowienia.
Ale inne badania nie wykazały niemal nic. Skąd te rozbieżności? Stąd, że nie ma dwóch identycznych kefirów.
Ziarna kefirowe, rodzaj mleka, czas fermentacji – każdy z tych czynników zmienia charakterystykę końcowego produktu, a w efekcie również skład żyjących w nim gatunków i jego potencjalne działanie.
Jeżeli więc lubisz kefir, pij go w ramach zrównoważonej diety. Tylko po prostu nie oczekuj od niego cudów.
Nauka wciąż próbuje ustalić, jak dokładnie wpływa on na mikrobiotę.
